admin Süprem kumaş, tekstil sektöründe en yaygın karşılaşılan örme kumaş türlerinden biridir . Tek plaka yuvarlak örme makinelerinde genellikle pamuk veya pamuk ağırlıklı karışım ipliklerden düz örgü tekniğiyle üretilmektedir . Bu kumaş yapısının belirgin özelliği, ön yüzünün düz (düz ilmek), arka yüzünün ise ters (ters ilmek) örgüden oluşması nedeniyle iki yüzünün farklı görünüme sahip olmasıdır . Süprem örme kumaşlar çoğunlukla tüp (boru) formunda üretilir; ancak işlem sonrası kesilerek açık en haline getirilip düz serilmiş kumaş formunda da kullanılabilirler . Yumuşak, esnek ve hafif yapısıyla süprem kumaş konforlu bir kumaş olup tekstilde geniş kullanım alanı bulmaktadır .
Süprem kumaşların teknik özellikleri, kullanılan iplik cinsi ve kumaş gramajına göre değişebilmekle birlikte genel bazı karakteristikleri vardır. Genellikle 100–130 g/m² aralığında nispeten düşük gramajlarda üretilen bu kumaş, hafif yapısıyla öne çıkar . Ön yüzü ile arka yüzü farklı dokuda olduğundan, kesildiğinde kenar kısımları arka yüze doğru kıvrılma eğilimi gösterir . Hem enine hem boyuna esneyebilmesine karşın, süprem kumaşın elastikiyeti sınırlıdır; ribana veya interlok gibi diğer örmelere göre daha az esneklik sunar ancak bu sayede boyutsal stabilitesi daha yüksektir . Aşırı gerildiğinde formunu kaybedebilen bu kumaş, normal kullanım koşullarında şeklini korumada yeterli dengeye sahiptir. Yapısı sade bir düz örgü olduğu için kendinden desen oluşturma imkanı diğer bazı örmelere kıyasla düşüktür ; buna karşılık baskı veya jakar teknikleriyle istenen görsel efektler kumaşa sonradan kazandırılabilir. Ayrıca süprem örgü, ribana ve interlok kumaşlara nazaran daha geniş enlerde üretim imkanı sağlayarak tek seferde daha geniş kumaş ruloları elde edilmesine olanak tanır .
Açık en süprem kumaş üretimi, yuvarlak örme makinede elde edilen tüp formundaki kumaşın boydan kesilerek düz bir plaka haline getirilmesi işlemine dayanır. Bu üretim tekniğinde kumaş, makine üzerinde bulunan özel bir bıçak ve açıcı sistem yardımıyla sürekli olarak yan tarafından kesilir ve silindir halindeki kumaş enine açılarak tek kat halinde sarılır. Tüp formunda kumaşlarda rastlanan kat izi, kırışıklık veya dikiş yeri problemleri bu sayede en aza indirgenir . Açık en olarak üretilen süprem kumaşlar genellikle yaklaşık 180 cm eninde rulolar halinde sunulur , bu da boyama, baskı gibi terbiye işlemlerinde ve konfeksiyon aşamasında önemli kolaylıklar sağlar.
Süprem kumaş, kullanım alanı en geniş örme kumaşlardan biridir. İnce, esnek ve rahat oluşu sayesinde iç giyimden dış giyime pek çok ürünün temel malzemesidir . Özellikle tişört, atlet, iç çamaşırı, pijama ve ev kıyafetleri gibi gündelik parçaların üretiminde yaygın olarak kullanılır . Spor giyim alanında eşofman, tayt ve benzeri elastikiyet gerektiren ürünlerde likra ilaveli süprem kumaşlar tercih edilir. Ayrıca çocuk giyimi, yazlık elbiseler ve hatta abiye tarzı bazı giysiler de uygun iplik türleriyle örülmüş farklı süprem kumaş çeşitlerinden dikilebilmektedir . Kumaşın hava geçirgenliği ve yumuşak dokusu, onu günlük kullanıma uygun kılar ve vücuda direkt temas eden giysilerde konfor sağlar.
Kalite avantajları bakımından süprem kumaş, yumuşak tuşesi ve yüksek konfor düzeyiyle öne çıkar. İnce yapılı örme olması sayesinde hava geçirgenliği iyidir; kullanıcıya serin ve rahat bir giyim deneyimi sunar. Kumaşın buruşma eğiliminin düşük olması, kullanım ve bakım kolaylığı sağlar – süprem kumaştan yapılan giysiler kolaylıkla ütülenebilir ve formunu korur . Düzgün terbiye edilmiş kaliteli süprem kumaşlar, yıkama sonrasında da boyut ve şeklini büyük ölçüde muhafaza ederek uzun ömürlü kullanım imkanı verir . Ayrıca üretimde kullanılan ipliğin kalitesi nihai kumaşın performansını etkiler; örneğin penye (tarama işlemi görmüş) pamuk ipliğiyle örülen süprem kumaşlar daha dayanıklı, daha yumuşak ve pürüzsüz bir yüzeye sahip olur . Tüm bu özellikler, süprem kumaşı hem tüketiciler hem de üreticiler için tercih edilir kılan temel kalite avantajlarıdır.
Bir süprem kumaşın üretimi, uygun hammaddenin seçimiyle başlar. İstenen nihai ürün özelliklerine göre pamuk, polyester, viskon gibi liflerden üretilmiş iplikler tercih edilir; kumaşın gramaj ve dokusunu belirlemek adına iplik numarası (Ne 10/1, Ne 30/1 vb.) ve büküm özellikleri dikkate alınır. Yuvarlak örme makinelerinde tek plakalı (tek iğne yataklı) silindir kullanılarak, seçilen iplikler iğnelere beslenir ve dairesel hareketlerle ilmek oluşturulur. Modern makineler çoklu besleyici sistemlerle dakikada yüksek hızlarda örme yapabilmekte, böylece geniş metreajlı üretimler kısa sürede gerçekleştirilebilmektedir. Süprem örgü sırasında, istenirse likra (elastan) ipliği de ana iplikle birlikte verilerek likralı süprem kumaş elde edilebilir. Açık en üretim tercih edildiğinde, makine üzerinde entegre bir kesme aparatı kumaşı tüp şeklinde çıkarken anında keserek açar; aksi takdirde tüp formunda örülen kumaş sonradan kesilerek açık ene dönüştürülebilir. Örme işlemi boyunca düzgün bir ilmek yapısı sağlamak için iplik tansiyonları ve makine ayarları sürekli kontrol altında tutulur. Böylece kumaşın her noktasında aynı kalitede ilmek yapısı ve istenen en-boy oranı elde edilir.
Örme işlemi tamamlandıktan sonra, kumaşın kalite parametrelerini hedeflenen değerlere getirmek üzere çeşitli terbiye süreçleri uygulanır. Ham (boyasız) süprem kumaş öncelikle istenirse ağartma (kasar) yapılarak doğal iplik renklerinden arındırılır ve ardından açık en kontinü boyama hatlarında hedef renge boyanır. Bu aşamalarda kumaşın maruz kaldığı gerilimler kontrollü olarak uygulanır; özellikle örme kumaşların çekmezlik ve düzgün tuşe kazanması için kurutma ve ram (gerdirme) makinelerinde işlem görür. Terbiye sonrasında gerek duyulursa sanfor makinesiyle kumaş ön çekmeye tabi tutulur, böylece son kullanıcıya ulaşmadan önce çekme payı minimize edilmiş olur. Tüm üretim süreci boyunca, gramaj, en ve renk gibi kritik özellikler laboratuvar ve makine başı kontrollerle denetlenir. Örneğin, numune kumaş üzerinden 100 ilmekte harcanan iplik miktarı, kumaşın gramaj ayarı ve en ölçüsü gibi veriler ölçülerek seri üretime geçilir . Her parti kumaşın, belirlenen standartlara uygunluğu sağlandıktan sonra rulo halinde sevkiyata hazırlanır. Bu alanda uzmanlaşmış üreticilerden biri olan Karcanlar Tekstil de modern üretim tesisleri ve güçlü makine parkuruyla farklı alanlara hitap eden sürdürülebilir örme kumaş üretimi gerçekleştirmekte; müşteri beklentilerine uygun yüksek kalite standartlarını başarıyla uygulamaktadır .
